In het kort
- Soort: Glanslibellen | Corduliidae
- Namen: (NL) Hoogveenglanslibel | (LA) Somatochlora arctica | (EN) Northern Emerald | (DE) Arktische Smaragdlibelle
- Vliegtijd: Begin mei tot in augustus, met een duidelijke piek in juni en juli.
- Habitat: Uitsluitend in levende hoogveengebieden en sterk verzuurde, met veenmos begroeide vennen. Ze hebben piepkleine, ondiepe waterplasjes (slenken) tussen het veenmos nodig om zich voort te planten.
- Status: Zeer zeldzaam (NL), Rode Lijst (Bedreigd).
- Voorkomen: Beperkt tot de weinige hoogveenreservaten die Nederland nog rijk is. De belangrijkste populaties bevinden zich in Drenthe, Overijssel, Gelderland (zoals het Korenburgerveen) en een paar locaties in Noord-Brabant.
Korte omschrijving:
Een relatief kleine en opvallend donkere glanslibel. Het lichaam is metaalglanzend groen, maar oogt in het veld vaak diepzwart of donker koperkleurig. Op het gezicht zitten twee kleine gele vlekjes, maar de zijkant van het borststuk mist gele vlekken (dit is een belangrijk verschil met andere soorten). Het mannetje is goed te herkennen aan de tangvormige achterlijfsaanhangsels, die sterk naar binnen gebogen zijn als de uiteinden van een tang.
Fotografie van de Hoogveenglanslibel
De Hoogveenglanslibel | Somatochlora arctica is een echte specialist en voor natuurfotografen een flinke uitdaging. Niet alleen is de soort erg zeldzaam, hun leefgebied (kwetsbaar hoogveen) is vaak slecht of niet toegankelijk. Let op: verlaat nooit de paden en betreed geen kwetsbaar veenmos, dit is funest voor de leefomgeving van deze zeldzame soort! Gelukkig jagen ze ook vaak langs de bosranden of paden grenzend aan het veen.
Mannetjes vliegen vaak laag en zoekend over de veenmospollen en kleine waterplasjes. Ze hangen hierbij regelmatig stil (bidden), waarbij ze hun achterlijf vaak kenmerkend iets omhoog buigen. Dit biddende gedrag biedt de beste kans om ze vliegend te fotograferen. Gebruik een lange telelens (300mm of meer) om ze vanaf het pad vast te leggen. Vrouwtjes leven nog verborgener: ze leggen hun eitjes al vliegend in piepkleine, met water gevulde holtes tussen het veenmos (soms niet groter dan een voetafdruk). Dit is een prachtig, maar zeer zeldzaam moment om vast te leggen.
Als ze rusten, doen ze dat meestal op zonnige plekken laag in de vegetatie (zoals op dophei of pijpenstrootje) of juist hoger in de takken van dennen of berken langs de rand van het veen. Omdat de libel zo donker is, vormt de belichting vaak een probleem. Tegen een lichte lucht of felle reflecties van het water wordt de libel al snel een zwart silhouet. Probeer te fotograferen met een donkere, rustige achtergrond (zoals het bos of donkerbruin veen) en belicht eventueel iets over (+0.3 of +0.7 EV) om de subtiele kopergroene metaalglans in het pantser naar voren te halen.
