In het kort
- Soort: Slangen | Natricidae
- Namen: (NL) Ringslang | (LA) Natrix helvetica | (EN) Barred Grass Snake
- Actief: Maart tot oktober. Eierleggend (in broeihopen).
- Habitat: Waterrijke landschappen: vennen, sloten, poelen en laagveenmoerassen met zonnige taluds en rutes om in te schuilen.
- Status: Vrij algemeen, maar beschermd. De aantallen nemen op sommige plekken toe door de aanleg van broeihopen.
- Voorkomen: In grote delen van Nederland, met kernpopulaties op de Veluwe, in het Vechtdal, de Friese/Overijsselse laagveengebieden en rondom Amsterdam/Utrecht.
Korte omschrijving:
Onze grootste slang (vrouwtjes kunnen langer dan 1 meter worden). De basiskleur is grijs tot olijfgroen. Het belangrijkste kenmerk zijn de twee gele tot oranje-witte maanvlekken achter de kop, die samen een 'ring' vormen (soms onderbroken). Achter de ring zitten vaak zwarte vlekken. Onze soort (*helvetica*) heeft bovendien duidelijke zwarte verticale strepen (barren) op de flanken. De pupil is rond.
Fotografie van de Ringslang
Als je in oudere boeken kijkt, zie je de Ringslang staan als Natrix natrix. Sinds 2017 weten we echter beter. Genetisch onderzoek wees uit dat de Ringslangen in West-Europa (Nederland, Engeland, Frankrijk) zo sterk verschillen van hun oostelijke broeders, dat ze een eigen soortstatus hebben gekregen: Natrix helvetica (de Gevlekte ringslang of Barren-ringslang). De 'echte' Natrix natrix leeft ten oosten van de Rijn in Duitsland en verder Oost-Europa in.
De Ringslang is volkomen ongevaarlijk voor mensen; ze zijn niet giftig en bijten zelden. Als ze zich bedreigd voelen, kunnen ze wel een stinkende vloeistof uitscheiden of zich dood houden ('schijndood' of thanatosis), waarbij ze op hun rug draaien en hun tong uit hun bek laten hangen.
Voor de fotograaf is de Ringslang een prachtig maar schuw onderwerp. Ze kunnen trillingen in de bodem uitstekend waarnemen. Heel voorzichtig besluipen is dus het devies. De mooiste platen maak je vaak als ze zwemmen, waarbij ze hun kop parmantig boven water houden, of wanneer ze liggen te zonnen op een open plek of tak langs de oever. Probeer hierbij altijd op ooghoogte te komen voor een indringend beeld.
